Ogromne ilości żywności produkowanej na świecie trafiają do kosza. Duża część tych strat powstaje w gospodarstwach domowych – często z powodu zbyt dużych zakupów, braku planowania posiłków czy niewłaściwego przechowywania produktów. W „Poradniku świadomego konsumenta” znajdziesz proste wskazówki, które pomagają robić bardziej zrównoważone zakupy, lepiej gospodarować żywnością i ograniczać ilość wyrzucanego jedzenia.
Według danych FAO i Komisji Europejskiej 1/3 żywności produkowanej na świecie nie jest wykorzystywana. Znaczna część tych strat powstaje w naszych domach i wynika z codziennych nawyków, takich jak:
- kupowanie większej ilości produktów, niż jest potrzebna,
- brak planowania posiłków,
- niewłaściwe przechowywanie żywności,
- nieczytanie informacji na etykietach dotyczących daty przydatności do spożycia.
Marnowanie jedzenia wiąże się także z nadmiernym zużyciem wody, energii, gleby potrzebnych do jego produkcji.
Jednym z najskuteczniejszych sposobów ograniczania marnowania jedzenia jest odpowiednie planowanie zakupów – poniżej przedstawiamy najważniejsze wskazówki.
Jak planować zakupy, aby mniej marnować?
Przygotowanie listy przed wyjściem do sklepu pomaga uniknąć impulsywnych decyzji i kupowania produktów, które później mogą zostać niewykorzystane. Warto również wcześniej zastanowić się, w jaki sposób i kiedy dany produkt zostanie użyty w przygotowywanych posiłkach. Takie podejście ułatwia dopasowanie ilości kupowanej żywności do rzeczywistych potrzeb domowników i ogranicza ryzyko jej wyrzucania.
Na co zwracać uwagę przy zakupach?
Przy planowaniu zakupów warto patrzeć nie tylko na cenę. Poradnik wskazuje kilka praktycznych zasad:
- Czytaj etykiety – znajdziesz na nich informacje o terminie przydatności do spożycia oraz zalecanych warunkach przechowywania.
- Kupuj tyle, ile potrzebujesz – dobieraj wielkość opakowań do liczby domowników i planowanych posiłków.
- Sprawdzaj daty ważności – produkty z dłuższym terminem przydatności łatwiej zaplanować w codziennym menu.
Przechowywanie żywności – klucz do świeżości
Odpowiednie przechowywanie produktów może znacząco wydłużyć ich trwałość i ograniczyć marnotrawstwo. W poradniku znajdziesz m.in. takie wskazówki:
- Prawidłowe rozmieszczenie produktów w lodówce – różne strefy mają różną temperaturę, dlatego żywność wymagającą najniższej temperatury przechowuj w najchłodniejszych miejscach.
- Owoce i warzywa przechowuj oddzielnie – wiele z nich zachowuje świeżość dłużej, gdy trzymane są w odpowiednich pojemnikach i w przeznaczonych do tego częściach lodówki lub w suchym miejscu poza nią.
- Zamrażaj nadmiar – jeśli wiesz, że nie wykorzystasz wszystkich produktów na czas, zamrożenie pozwoli zachować ich smak i wartości odżywcze.
Twórz kreatywne posiłki z resztek
Publikacja zachęca także do kuchennych pomysłów w duchu „zero waste”, czyli wykorzystywania tego, co już mamy w domu:
- pieczywo można wykorzystać do grzanek lub panierki,
- ugotowane warzywa sprawdzą się jako baza do zupy lub pasty,
- mięso z obiadu można dodać następnego dnia do sałatki.
Takie działania nie tylko ograniczają ilość odpadów, ale również rozwijają kulinarną kreatywność.
Czy wiesz, że…
W Polsce co roku marnuje się około 4,8 mln ton żywności, a ponad 60% tych strat powstaje w gospodarstwach domowych. Najczęściej do kosza trafiają pieczywo, wędliny oraz warzywa i owoce – produkty kupowane w zbyt dużych ilościach lub przechowywane w niewłaściwy sposób.
Co możemy zrobić, żeby nie marnować jedzenia?
- Robić świadome zakupy – planować posiłki i przygotowywać listę zakupów, aby kupować tylko te produkty, które rzeczywiście zostaną wykorzystane.
- Czytać etykiety – sprawdzać daty przydatności do spożycia oraz zalecenia dotyczące przechowywania, dzięki czemu łatwiej właściwie zaplanować wykorzystanie produktów.
- Właściwie przechowywać żywność – odpowiednie miejsce w lodówce, szczelne pojemniki czy zamrażanie nadmiaru produktów mogą znacząco wydłużyć ich świeżość i trwałość.
- Dzielić się jedzeniem – w wielu miastach w Polsce działają jadłodzielnie, czyli ogólnodostępne lodówki lub punkty, w których można zostawić nadmiar jedzenia, aby ktoś inny mógł z niego skorzystać.
- Pobrać „Poradnik świadomego konsumenta” – znajdziesz w nim znacznie więcej praktycznych wskazówek dotyczących planowania zakupów, przechowywania żywności i ograniczania marnowania jedzenia na co dzień.